Welke wetgeving heeft betrekking op de publieke gezondheidszorg?

Wetgeving Wijzigingen Wpg vergeleken met WCPV

Wetgeving

Wet publieke gezondheid vervangt de Wet collectieve preventie volksgezondheid

Tot 1 december 2008 waren de taken en verantwoordelijkheden van de gemeente ten aanzien van collectieve preventie op het gebied van volksgezondheid vastgelegd in de Wet Collectieve Preventie Volksgezondheid (WCPV). Sindsdien is de WCPV overgegaan in de Wet publieke gezondheid (Wpg). Ook de Infectieziektewet en de Quarantainewet zijn hierin opgenomen. Hiermee vervallen de WCPV, de Infectieziektewet en de Quarantainewet. De taken en bevoegdheden, die tot kort nog versnipperd over deze drie wetten waren verdeeld, worden nu in één wet geregeld (VWS, 2008j). De veranderingen in de nieuwe Wpg hebben voornamelijk betrekking op de infectieziektebestrijding. De andere onderwerpen uit de WCPV zijn doorgaans ongewijzigd overgenomen. Uitzonderingen hierop zijn de JGZ-digitalisering en de ouderengezondheidszorg.

Nieuwe Internationale Gezondheidsregeling is aanleiding voor wetswijziging

De aanleiding van de wetswijziging is de nieuwe Internationale Gezondheidsregeling van de WHO (International Health Regulations, IHR) op het terrein van de infectieziektebestrijding. Het doel hiervan is het beperken van de risico’s op internationale verspreiding van infectieziekten (VWS, 2008j). De implementatie van de nieuwe Internationale Gezondheidsregeling heeft gevolgen voor gemeenten in Nederland en in het bijzonder voor die gemeenten met haven en luchthavens (GGD Nederland, 2008b). In deze gemeenten moeten extra voorzorgen worden getroffen om de verspreiding van infectieziekten te voorkomen of te beperken (VWS, 2008j). Zie ook: Hoe vindt infectieziektebestrijding plaats?.

Zie verder: Infectieziektebestrijding.

De Wpg in relatie met andere wetten

De Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) en de Zorgverzekeringswet (Zvw) geven de grenzen van de publieke gezondheidszorg aan. De Wmo is gericht op het participeren van alle burgers in de samenleving en de Zvw is gericht op curatie. Beide wetten hebben ook raakvlakken met preventie. De Wpg, en daarmee ook gemeenten en GGD’en, is vooral gericht op het bevorderen van de algemene gezondheid en het voorkomen van ziekten bij risicogroepen (universele en selectieve preventie). De Wpg loopt hiermee vooruit op de Wmo en de Zvw, omdat deze wetten zich vooral richten op mensen die al ziek zijn of symptomen hiervan hebben.

Naar boven

Wijzigingen Wpg vergeleken met WCPV

Jeugdgezondheidszorg

Een nieuw onderdeel in de Wpg heeft betrekking op de jeugdgezondheidszorg. Het gaat om de verplichte digitalisering van de patiëntendossiers bij de jeugdgezondheidszorg (JGZ). Hierdoor zal de overdracht van dossiers binnen de JGZ soepeler verlopen. Het betreft alleen een digitaliseringsplicht die als kwaliteitsbevorderende maatregel wordt ingevoerd. Er is hier geen sprake van een elektronisch kind dossier, waar ook andere dan werkers in de JGZ toegang hebben (VWS, 2008j). Zie verder: Jeugdgezondheidszorg.

Ouderengezondheidszorg

Nieuw in de Wpg is een artikel over ouderengezondheidszorg (artikel 5a). Voor gemeenten en de GGD is dit een nieuwe wettelijke taak. De taken die hieruit voortkomen voor gemeenten zijn (GGD Nederland, 2008b):

het monitoren van (ontwikkelingen in de) gezondheidstoestand van ouderen en van gezondheidsbevorderende en –bedreigende factoren
het inschatten van de behoeften aan zorg
het vroegtijdig opsporen en preventie van specifieke stoornissen als comorbiditeit
het geven van voorlichting, advies instructie en begeleiding
het formuleren van maatregelen ter beïnvloeding van gezondheidsbedreigingen.

Het is aan gemeenten om de verdere invulling van bovenstaande taken uit te voeren, zie ook: Preventie gericht op ouderen.

Infectieziektebestrijding

De Wpg bevat drie nieuwe elementen op het gebied van de infectieziektebestrijding, namelijk;

de mogelijkheid van aansturing door de minister van VWS bij ernstige uitbraken van infectieziekten of dreigingen daarvan;
de uitbreiding van de meldingsplicht bij infectieziekten;
de vereisten aan de infrastructuur van infectieziektebestrijding, met name bij belangrijke havens en luchthavens.

De Wpg regelt onder andere dat er voldoende voorzieningen komen om infectieziekten snel op te kunnen sporen en te bestrijden, met name in het internationale verkeer op grote havens en vliegvelden. Daarnaast worden de bevoegdheden van de burgemeesters uitgebreid (VWS, 2009c). Zie verder: Infectieziektebestrijding.