Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Nationaal Kompas Volksgezondheid
Zoeken
Geestelijke gezondheidszorg
Vraag en gebruik

Hoe groot zijn vraag en behoefte?

Opvattingen belemmeren zoeken naar hulp

Geschat wordt dat ongeveer twee derde van de mensen met een psychische stoornis hiervoor geen professionele hulp krijgt (Bijl & Ravelli, 1998). Ruim 43% van deze groep zegt geen behoefte aan zorg te hebben, ruim 16% geeft aan hieraan wel behoefte te hebben (onvervulde zorgbehoefte). Bij mensen met een onvervulde zorgbehoefte spelen naast sociale en culturele kenmerken zoals schaamte en terughoudendheid, opvattingen een belangrijke rol (Van 't Land et al., 2008). De belangrijkste reden om geen hulp te zoeken is dat mensen het probleem zelf op willen lossen (63%). Ook denken veel mensen dat de klachten vanzelf verdwijnen (51%). Een structurele belemmering om hulp te zoeken is dat mensen niet weten waar ze hulp zouden moeten zoeken (28%). Naast zorgbehoefte is ook toegankelijkheid van invloed op het zorggebruik.

Tabel 1: Barrières om hulp te zoeken bij mensen met een psychische stoornis die aangeven dat hun behoefte aan hulp (gedeeltelijk) niet is vervuld (in percentages) (Bron: Van 't Land et al., 2008a).

% mensen

(n=261)

Attituden

Wil het probleem zelf oplossen

63

Klachten worden vanzelf beter

51

Hulp levert niets goeds op

47

Ontevreden over hulpverlening

42

Probleem lost vanzelf op zonder hulp

25

Angst voor mening anderen

12

Angst voor onvrijwillige opname

7

Structurele barrières

Niet weten waar hulp te zoeken

28

Te veel tijd kwijt

23

Financiële middelen

10

Geen afspraak kunnen maken

9

Voor informatie over de zorgvraag en ziekenhuisopnamen als gevolg van drugsgebruik zie:

object_document_1Afhankelijkheid van drugs: Hoeveel zorg gebruiken patiënten en wat zijn de kosten?

.

Bronnen en Literatuur

Literatuur

  • Bijl RV, Ravelli A.Psychiatrische morbididteit, zorggebruik en zorgbehoefte. Resultaten van de Netherlands Mental Health Survey and Incidence Study. Tijdschrift voor Gezondheidswetenschappen 1998; 76: 446-57.
  • Land H van 't, Grolleman J, Mutsaers K, Smits C.Trendrapportage GGZ 2008. Deel 2: Toegang en zorggebruik. Basisanalyse. Utrecht: Trimbos-instituut, 2008a.
  • Land van 't, Grollemand J, Mutsaers K, Smits C.Trendrapportage GGZ 2008 Deel 2 Toegang en zorggebruik. Utrecht: Trimbos-intituut, 2008.
Land H van ’t (Trimbos-instituut), Meijer S (RIVM). Hoe groot zijn vraag en behoefte? In: Volksgezondheid Toekomst Verkenning, Nationaal Kompas Volksgezondheid. Bilthoven: RIVM, <http://www.nationaalkompas.nl> Nationaal Kompas Volksgezondheid\Zorg\Geestelijke gezondheidszorg, 1 april 2010.
Nationaal Kompas Volksgezondheid, versie 4.7, 22 maart 2012
© RIVM, Bilthoven / Disclaimer.