Wat is verslavingszorg?

Verslavingszorg biedt hulp bij problemen met middelengebruik

Verslavingszorg bestaat uit hulp aan mensen die problemen ervaren met het gebruik van 'middelen'. Middelen zijn drugs, tabak, alcohol en medicijnen zoals benzodiazepines, maar ook gokspelen. In de praktijk gaat de meeste aandacht van instellingen voor verslavingszorg uit naar drugs en alcohol, op afstand gevolgd door gokken (VWS, 2002a). Hulp aan verslaafden aan tabak en geneesmiddelen valt in het algemeen niet onder de verslavingszorg, maar onder de algemene gezondheidszorg.

Verslavingszorg in strikte en ruime zin

Verslavingszorg kan bestaan uit hulp vanuit de ggz of uit hulp van buiten de ggz. Hulp vanuit de ggz wordt ook wel verslavingszorg in strikte zin genoemd en hulp van buiten de ggz verslavingszorg in ruime zin. Verslavingszorg vanuit de ggz wordt geboden door instellingen voor verslavingszorg en ‘verslavingsafdelingen’ van psychiatrische ziekenhuizen. Verslavingszorg van buiten de ggz wordt geboden door het gevangeniswezen, de reclassering, de algemene gezondheidszorg, de maatschappelijke opvang en in zelfhulpgroepen (Van den Berg et al., 2004a).

Verslavingsreclassering begeleidt verslaafden die strafbaar zijn

De verslavingsreclassering bevindt zich op het raakvlak van de verslavingszorg met justitie. Ze begeleidt verslaafden en probleemgebruikers die in aanraking zijn gekomen met justitie. Daarmee wil ze de individuele en maatschappelijke schade bij verslavingsgerelateerde strafbare feiten beperken (Tweede kamer, 1995b; Van Laar & Ooyen-Houben, 2009). Het doel is om de cliënten toe te leiden naar de (extramurale) zorg. De verslavingsreclassering werkt in opdracht van het ministerie van Justitie en begeleidt de mensen tijdens het hele justitiële traject.

Wat doet de verslavingsreclassering?

Kernactiviteiten van de verslavingsreclassering zijn:

• Vroeghulpbezoek aan verdachten en arrestanten op het politiebureau of in een Huis van Bewaring.
• Onderzoek naar de achtergrond van cliënten en hierover een rapport opmaken voor de rechterlijke macht en het gevangeniswezen.
• Advies aan de rechtbank over hoe een cliënt kan re-integreren en hoe te voorkomen is dat de cliënt zich nogmaals strafbaar gedraagt.
• Verslaafde gedetineerden toeleiden naar de vrijwillige zorg.
• Toezicht houden op cliënten die een meldplicht hebben of door een reclasseringswerker thuis worden bezocht, in opdracht van de rechtbank of het gevangeniswezen.
• Uitvoeren van gedragstrainingen.
• Coördineren en begeleiden van werkstraffen.
• Uitvoeren van de Educatieve Maatregel Alcohol en Verkeer (samen met het CBR).