U bevindt zich op:Nationaal Kompas Volksgezondheid›Zorg›Geestelijke gezondheidszorg›Geestelijke gezondheidszorg samengevat
De geestelijke gezondheidszorg richt zich op mensen met psychische problemen. Veelvoorkomende typen psychische problemen zijn angst- en depressieklachten en gedragsproblemen. Psychische problemen kunnen zo ernstig zijn dat ze voldoen aan de criteria voor een psychische stoornis.
De ggz richt zich op het voorkómen, behandelen en genezen van psychische problemen en stoornissen. Ook richt de ggz zich op het zo goed mogelijk deelnemen van mensen met een chronische psychiatrische stoornis aan de samenleving en biedt ze (ongevraagde) hulp aan mensen die ernstig verward en/of verslaafd zijn en die uit zichzelf geen hulp zoeken. Binnen deze domeinen kan onderscheid gemaakt worden naar de zwaarte van zorg: eerstelijnszorg, gespecialiseerde zorg, crisisopvang en zorg aan cliënten met complexe aandoeningen. Mensen met lichte psychische klachten komen bij de huisarts, het algemeen maatschappelijk werk en de eerstelijnspsycholoog terecht. Mensen met zwaardere klachten komen in de tweedelijns ggz.
Er zijn verschillende soorten instellingen en organisaties voor ggz. Mensen kunnen meestal terecht bij een geïntegreerde ggz-instelling, die doorgaans preventie, ambulante zorg, gespecialiseerde zorg, klinische zorg en langdurig verblijf biedt. Een cliënt kan ook geholpen worden door een vrijgevestigde psychiater of psychotherapeut. Er zijn ook een aantal kinder- en jeugdpsychiatrische klinieken, zelfstandige instellingen voor verslavingszorg en instellingen voor forensische zorg. Binnen de ggz is het internet steeds meer een medium voor interventies: de e-mental health. Dit betreft vooral preventieve interventies.
Ongeveer een derde van de mensen in de algemene bevolking met een psychische stoornis krijgt hiervoor professionele hulp. Twee derde van de mensen ontvangt hiervoor dus geen professionele hulp. Veel mensen willen het probleem zelf oplossen, denken dat de klachten vanzelf weer verdwijnen of weten niet waar ze hulp zouden moeten zoeken.
In 2001 maakten 535.000 cliënten gebruik van de tweedelijns-ggz, in 2007 is dit aantal gestegen tot 845.000. De omvang van de wachtlijsten in de tweedelijns ggz neemt gestaag toe; een reden om waar mogelijk hulp binnen de eerstelijns ggz te bieden. Bij bijna de helft van de mensen in de tweedelijns-ggz duurt een behandeling minder dan drie maanden (exclusief verslavings- en forensische zorg).
