Depressie: Wat is het aanbod?

Grote diversiteit in aangeboden interventies

De interventies die in Nederland aangeboden worden ter preventie van depressie verschillen onderling sterk van elkaar. Zo variëren ze in hun ontwikkelingsniveau. Sommige interventies bevinden zich nog in een innovatief stadium, waarbij de inhoud nog niet vaststaat. Andere interventies zijn verder ontwikkeld en hebben een goed draaiboek; dit zijn gestandaardiseerde interventies of ‘good practice’. Ook de wetenschappelijke bewijskracht van de aangeboden interventies verschilt sterk. Daarnaast verschilt de vorm waarin de interventies worden aangeboden, afhankelijk van de doelgroep. Interventies kunnen worden aangeboden als groepscursus of zelfhulpcursus, als lotgenotencontact of als onderdeel van een lesprogramma voor scholen. Zelfhulpcursussen kunnen schriftelijk (bibliotherapie) of via internet worden aangeboden. Er bestaan ook combinaties van zelfhulp- en groepscursus (Meijer et al., 2006).

Interventies steeds vaker aangeboden via internet

Interventies ter preventie van depressie worden steeds meer via het internet aangeboden. Voorbeelden zijn: 'Grip op je Dip online' voor jongeren, ‘Alles onder controle’ voor volwassenen en ‘Kleur je leven’ voor volwassenen en ouderen. Door preventie via het internet aan te bieden kan het bereik aanzienlijk worden vergroot. De interventies zijn laagdrempelig, vaak gratis en anoniem. Schaamte en angst weerhoudt veel mensen ervan om in behandeling te gaan bij de ggz. Maar via het internet ervaren zij die drempel niet. Inmiddels is er een breed scala aan online interventies beschikbaar op het terrein van preventie. Dit varieert van online psycho-educatie tot chatmogelijkheden met hulpverleners, zelfhulpmodules en kortdurende behandelmogelijkheden. Daarnaast dient het internet als vindplaats van informatie over depressie. Vijftien procent van de mensen die in 2005 online informatie zochten over gezondheid en zorg, zocht naar informatie over depressie. Vrijwel alle ggz-instellingen hebben een uitgebreide website. Preventie via internet lijkt (kosten-)effectief te zijn (zie wat zijn de kosten van preventie). De behandelresultaten van online-interventies doen over het algemeen niet onder voor groepscursussen onder professionele begeleiding. Bovendien is het aanbieden van interventies via internet relatief goedkoop omdat het minder behandelcapaciteit kost (Trimbos-instituut, 2006).

Handreiking Gezonde Gemeente ondersteunt lokaal gezondheidsbeleid

De Handreiking Gezonde Gemeente ondersteunt gemeenten en hun partners bij gemeentelijk gezondheidsbeleid. De handreiking biedt concrete handvatten en dient als bron van inspiratie voor het maken, uitvoeren en evalueren van dat beleid. Het biedt verwijzingen naar achtergrondinformatie en geeft voorbeelden uit de praktijk. In de handreiking staat informatie over randvoorwaarden en de gemeentelijke beleidscyclus. Tevens biedt de handreiking concrete handvatten om de thema’s roken, overgewicht, depressie, alcohol en seksuele gezondheid op te nemen in lokaal beleid én om te zetten in uitvoeringsprogramma’s. Per thema biedt de handreiking een interventieoverzicht met aanbevolen interventies. Zie ook: Wat zijn de effecten?

Gemeenten kunnen ook gebruik maken van een handleiding ‘Depressiepreventie ouderen’ (Bohlmeijer et al., 2005b). Daarmee kunnen ze een integrale aanpak ontwikkelen die afgestemd is op hun eigen gemeente. Dit is een wijkgerichte aanpak waarbij GGD'en en overige relevante partijen met elkaar samenwerken.