Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Nationaal Kompas Volksgezondheid
Baarmoederhalskankerpreventie
Bereik en Effectiviteit

Baarmoederhalskanker: Wat is het bereik?

Ongeveer tweederde van de doelgroep voor het bevolkingsonderzoek wordt bereikt

In 2008 kwamen 806.000 vrouwen op grond van hun geboortejaar in aanmerking voor het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker (tabel 1). Bij circa 7% van het totaal aantal opgeroepen vrouwen in 2008 hoeft echter geen uitstrijkje te worden gemaakt omdat hun baarmoeder verwijderd is (bron: LMR). Er hoeft eveneens geen uitstrijkje te worden gemaakt wanneer een vrouw zwanger is, borstvoeding geeft of minder dan een jaar geleden nog een uitstrijkje heeft laten maken. Dit betreft echter een geringe groep. In 2008 heeft 66% van de uitgenodigde vrouwen uit de risicogroep deelgenomen aan het bevolkingsonderzoek (zie tabel 1).

Deelname aan bevolkingsonderzoek is stabiel

De afgelopen 5 jaar is de deelname aan het bevolkingsonderzoek stabiel (zie tabel 1). In 2008 heeft 66% van de vrouwen uit de doelpopulatie deelgenomen aan het bevolkingsonderzoek. In 2001 was dit nog 62%. Er was dus sprake van een lichte stijging in de deelname. Naast uitstrijkjes in het kader van het bevolkingsonderzoek vindt screening op verzoek van de vrouw, buiten het bevolkingsonderzoek, plaats. In 2006 had minimaal 78% van de vrouwen tussen de 30 en 64 jaar (bij wie de baarmoeder(hals) niet operatief was verwijderd) in de vijf jaar ervoor minstens één uitstrijkje gehad. Er is sprake van een stabilisatie van het totale aantal uitstrijkjes, zowel voor georganiseerde als ongeorganiseerde screening.

Voor een overzicht van het de regionale opkomst bij bevolkingsonderzoek in de periode 2005-2008 zie:

atlasCervix uitstrijkjes 2005-2008

Tabel 1: Opkomst bij het bevolkingsonderzoek naar baarmoederhalskanker 2004-2008.

Jaar

Aantal uit te nodigen vrouwen a

Aantal vrouwen uit de risicogroep b

Opkomst percentage in risicogroep

2004

813.000

758.000 (93%)

66

2005

797.000

746.000 (93%)

66

2006

824.000

768.000 (93%)

66

2007

818.000

750.000 (93%)

66

2008

806.000

748.000 (93%)

66

a Bron CBS, 2009q

b Bron LMR

HPV-vaccinatie bij meisjes van 12 jaar in 2009 gestart

Conform het advies van de Gezondheidsraad uit 2008 (Gezondheidsraad, 2008c) is in 2009 gestart met de vaccinatie van 12-jarige meisjes en met een éénmalige inhaalcampagne voor 13-16-jarige meisjes. Uitgangspunt van het advies was een geschatte halvering van zowel de incidentie als de mortaliteit aan baarmoederhalskanker. De opkomst van 49% was ronduit teleurstellend en heeft tot de nodige discussie geleid. Zie ook: Welke factoren beïnvloeden de effectiviteit?

Voor een overzicht van de opkomst per gemeente in 2010 zie:

atlasHPV-vaccinaties per gemeente 2010

.
Nationaal Kompas Volksgezondheid, versie 4.6.1, 31 januari 2012
© RIVM, Bilthoven / Disclaimer.