Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Nationaal Kompas Volksgezondheid
Rijksvaccinatieprogramma (RVP)
Kosten

Rijksvaccinatieprogramma: Wat zijn de kosten en wat is de kosteneffectiviteit?

RVP gefinancierd uit AWBZ

Het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) wordt gefinancierd vanuit het budget van de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ). Omdat elke inwoner van Nederland AWBZ-verzekerd is, zijn er geen kosten voor de ouders van kinderen die voor het RVP in aanmerking komen. Ruim tweevijfde deel van het bedrag dat jaarlijks beschikbaar is voor het RVP wordt besteed aan de aankoop van vaccins. Tweevijfde van het bedrag wordt besteed aan de uitvoering. In feite zijn dit de vergoedingen die de uitvoerende instanties krijgen voor het geven van de vaccinaties. Ongeveer éénvijfde deel van het budget wordt besteed aan kosten die de RIVM-regiokantoren RCP maken voor medisch toezicht, het oproepen van de kinderen, de registratie van vaccinaties, de administratieve afhandeling van het RVP en de vaccinopslag en -distributie. Het budget voor het RVP neemt ieder jaar toe (zie figuur 1). Dit komt onder andere doordat het programma steeds uitgebreider wordt (zie figuur 1). De HPV-vaccinatie wordt niet door de AWBZ gefinancierd, maar uit de VWS begroting.

Bmr-vaccinatie kosteneffectief

De opbrengsten van vaccinatie tegen de bof, mazelen en rodehond (bmr) in één prik, wegen op tegen de kosten. Volgens Amerikaans onderzoek zijn de opbrengsten van de bmr-vaccinatie zestien keer zo groot als de kosten, indien alleen gekeken wordt naar directe kosten. Als ook gekeken wordt naar indirecte baten (vermeden kosten ten gevolge van productieverliezen) worden de opbrengsten van vaccinatie ten opzichte van de kosten nog gunstiger (opbrengsten zijn eenentwintig keer zo groot als de kosten). De bmr-vaccinatie is met één prik dus een kostenbesparende maatregel (Hatziandreu et al., 1994). Of dit ook geldt voor een dubbele bmr-vaccinatie (zoals in Nederland met een prik op de leeftijd van 14 maanden en 9 jaar) is niet bekend. De eerste kosteneffectiviteitsanalyses (KEA) voor het bmr-vaccin werd uitgevoerd in de jaren '80 van de vorige eeuw. Niet voor alle eerder geïntroduceerde vaccinaties zijn kosteneffectiviteitsanalyses uitgevoerd, wel voor nieuwe toevoegingen in het recente verleden zoals voor pneumokokkenvaccinatie, vaccinatie tegen baarmoederhalskanker (HPV-vaccinatie) en vaccinatie tegen hepatitis B.

Figuur 1: Budget voor het RVP binnen de AWBZ (VWS, 2000g, CVZ, 2004c).

Budget uit AWBZ voor RVP-programma (2000-2004)

Pneumokokkenvaccin kosteneffectief

Het vaccineren van zuigelingen tegen pneumokokkeninfecties is kosteneffectief. Uit een recente beoordeling door de Gezondheidsraad van de kosteneffectiviteit van het nieuwe vaccin, blijkt dat het vaccineren van zuigelingen volgens het vier-prikkenschema een gunstige verhouding tussen kosten en baten heeft. Naast het voorkomen van aanzienlijke ziektelast bij gevaccineerde kinderen (zie: Interne link naar documentWat is het aanbod?), blijkt vaccinatie ook gezondheidswinst bij niet-gevaccineerde kinderen op te leveren. Dit verschijnsel waarbij ziekte- en sterftegevallen worden voorkomen in andere leeftijdsgroepen dan de gevaccineerde zuigelingen, wordt ook wel groepsimmuniteit genoemd (GR, 2010b).

Zie ook: Interne link naar documentWat is pneumokokkeninfectie en hoe vaak komt het voor?

.

Bronnen en Literatuur

Literatuur

  • CVZ, College voor Zorgverzekeringen.Lasten en financiering AWBZ 2003-2004. Diemen: CVZ, 2004c.
  • GR, Gezondheidsraad.Vaccinatie van zuigelingen tegen pneumokokkeninfecties (2). Den Haag, 2010b.
  • Hatziandreu EJ, Brown RE, Halpern MT.A cost-benefit analysis of the measles-mumps-rubella (MMR) vaccine. Final report for National Immunization Program, Centers for Disease Control and Prevention. Arlington: Center for Public Health Research and Evaluation, Battelle Memorial Institute, 1994.
  • VWS, Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.Zorgnota 2001. Den Haag: Sdu Uitgeverij, 2000g.

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

AWBZ
Algemene wet bijzondere ziektekosten
HPV
Humaan papilloma virus
RVP
Rijksvaccinatieprogramma
Nationaal Kompas Volksgezondheid, versie 4.7, 22 maart 2012
© RIVM, Bilthoven / Disclaimer.