Voeding: Wie doet wat?

VWS verantwoordelijk voor preventie gericht opvoeding

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) is verantwoordelijk voor het beleid van preventie gericht op voeding. Het ministerie van Economische zaken, Landbouw en en Innovatie (EL&I) speelt een rol bij de beschikbaarheid en bereikbaarheid van gezond voedsel. Ook andere ministeries hebben vanuit hun beleidsdomein een verantwoordelijkheid. In de kabinetsnota 'Gezonde Voeding, van begin tot eind' wordt aangegeven dat op het gebied van voeding de ministeries meer dan voorheen de handen ineen zullen slaan en vanuit hun verantwoordelijkheden een bijdrage leveren om een gezond voedingspatroon bij de consument beter mogelijk te maken (VWS/LNV, 2008). De ministeries van VWS, EL&I, OCW, SZW, I&M werken samen op dit thema.

Beleid gericht op het gemakkelijker maken van de gezonde keuze

Het beleid van de overheid is gericht op het gemakkelijker maken van een gezonde en bewuste keuze door de consument. Ten aanzien van het bevorderen van een gezond voedingspatroon stelt de overheid zich terughoudend op. Het kabinet wil niet in de eigen keuzes van de consument treden. De overheid ondersteunt de consument in het maken van de gezonde keuze door een gezond aanbod in winkels, restaurants en kantines, zorgt voor betrouwbare en toegankelijke informatie over gezonde voeding en stimuleert bedrijven het verzadigd vet- en zoutgehalte van voedingsmiddelen te verlagen. Het beleid is gericht op de gehele bevolking, met specifieke aandacht voor de jeugd.

VWA ziet toe op de voedselkwaliteit

De Voedsel en Warenautoriteit (VWA) ziet toe op de voedselkwaliteit. Voor gezonde voeding bestaat geen handhavingstaak omdat het wettelijk kader, zoals de Warenwet voor voedselveiligheid hiervoor ontbreekt. Wel voert de VWA monitoringonderzoeken uit die inzicht bieden in de mate waarin gezonde voeding wordt aangeboden op de markt. De onderzoeken worden afgestemd op de belangrijkste beleidsonderwerpen en worden gebruikt als referentiewaarde of evaluatie van het gevoerde beleid. Zo wordt bijvoorbeeld het aanbod van gezonde voeding in schoolkantines gemonitord en heeft de VWA de nutritionele kwaliteit van kant-en-klaar maaltijden en het gebruik van vloeibare vetten in de horeca onderzocht.

Centrum Gezond Leven werkt aan meer samenhang lokale gezondheidsbevordering

Het RIVM Centrum Gezond Leven (CGL) is door het ministerie van VWS ingesteld om te werken aan de versterking van doelmatige, samenhangende en effectieve lokale gezondheidsbevordering, onder meer gericht op informeren over voeding en een gezond eetpatroon. Het CGL bevordert het gebruik van de best passende leefstijlinterventies en ondersteunt lokale professionals door beschikbare interventies inzichtelijk te presenteren via het Loketgezondleven.nl en te beoordelen op kwaliteit, effectiviteit en samenhang. Het CGL werkt samen met diverse lokale en landelijke partners.

Voedingscentrum voor voorlichting en bevordering gezond aanbod

Het Voedingscentrum informeert consumenten over een gezonde, veilige en meer duurzame voedselkeuze. Wetenschappelijk onderbouwde en onafhankelijke informatie is daarbij het uitgangspunt. Daarnaast stimuleert het Voedingscentrum het bedrijfsleven tot een meer verantwoord voedselaanbod. Uitgangspunt daarbij is om 'de gezonde keuze de gemakkelijke keuze' te laten zijn.

Consumentenbond zet zich in voor een gezonder aanbod

De Consumentenbond zet zich in voor het bevorderen van een gezonder aanbod van voedingsmiddelen. De bond is hierover, samen met het Voedingscentrum, voortdurend in gesprek met de voedingsmiddelenindustrie en de supermarkten. Het gaat de Consumentenbond hierbij zowel om de informatievoorziening, de samenstelling, de aanprijzing als de presentatie van voedingsmiddelen. De bond pleit voor een wettelijk verbod op reclame voor ongezonde voedingsproducten gericht op kinderen en voor maatregelen die een gezondere samenstelling van levensmiddelen afdwingen. Zowel in 2006 als 2008 heeft de Consumentenbond onderzocht of supermarkten inderdaad de gezonde keuze de makkelijkste keuze maken. De teleurstellende resultaten op dit gebied zijn voor de bond reden te pleiten voor krachtiger beleidsmaatregelen (CB, 2008).