Geluid: Zijn er verschillen tussen Nederland en andere landen?

Ongeveer 20% bevolking Europese Unie blootgesteld aan hoge geluidsniveaus

Naar schatting 20% van de bevolking van de Europese Unie (EU) (omgerekend ongeveer 80 miljoen personen) is blootgesteld aan geluidsniveaus waarop de meeste mensen hinder ondervinden, de slaap verstoord wordt en negatieve gezondheidseffecten kunnen optreden. Nog eens 170 miljoen mensen leven in gebieden waar geluidsniveaus overdag hinder opleveren (EC, 1996b). Daarnaast wordt 30% van de bevolking ‘s nachts blootgesteld aan niveaus boven de 55dB(A), terwijl de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) niveaus van minder dan 30dB(A) aanbeveelt voor een goede nachtrust (WHO, 2011a). Gegevens over blootstelling aan geluid zijn schaars en moeilijk vergelijkbaar door verschillen in methoden (EC, 1996b).

Aanzienlijke verschillen in ziektelast door transportgeluid in Europese landen

Er zijn aanzienlijke verschillen in ziektelast door transportgeluid tussen Europese landen. De gemiddelde ziektelast door transportgeluid in zes onderzochte Europese landen bedraagt gemiddeld 860 DALY's per miljoen personen per jaar. Het aantal DALY’s varieert van 371 per miljoen inwoners in Finland tot 1.483 DALY’s per miljoen inwoners in Frankrijk. De ziektelast in Nederland bedraagt 775 DALY's per miljoen inwoners (zie figuur 1) (Hänninen & Knol, 2011). De gegevens worden beïnvloed door verschillen in bevolkings- en verkeersdichtheid tussen landen. Ook maatschappelijke factoren beïnvloeden de ziektelast, zoals de gewoonte om met ramen open te slapen, de locatie van de slaapkamer en raamisolatie. De representativiteit van de gegevens voor het hele land verschilt per land. Zo waren voor Frankrijk alleen cijfers voor het dichtbevolkte Parijs en directe omgeving beschikbaar (Hänninen & Knol, 2011).

Totale ziektelast door geluid van wegverkeer relatief hoog in Europa

Omdat zo veel mensen worden blootgesteld aan geluid, is de hierdoor veroorzaakte totale ziektelast relatief hoog. In een vergelijking van de ziektelast (in DALY's) veroorzaakt door negen omgevingsfactoren in zes Europese landen nam geluid van wegverkeer (transportgeluid) de derde plek in, na fijn stof en tabaksrook (Hänninen & Knol, 2011). Blootstelling aan transportgeluid neemt echter toe en blootstelling aan tabaksrook in de omgeving neemt af (Hänninen & Knol, 2011). In West-Europese landen gaan jaarlijks naar schatting minstens 1 miljoen gezonde levensjaren verloren door verkeersgeluid. De meeste ziektelast ontstaat door slaapverstoring en hinder. Als gevolg van gebrek aan blootstellingsgegevens voor Zuid- en Oost-Europa is het niet mogelijk om de ziektelast voor de rest van Europa te schatten (WHO/JRC, 2011).

Zie ook: object_document_1 Hoeveel mensen ondervinden hinder of andere gevolgen van geluid en neemt dit aantal toe of af?

Figuur 1: Niet-leeftijdsgestandaardiseerde ziektelast in DALY's door transportgeluid per miljoen inwoners in zes EU-landen (Hänninen & Knol, 2011).

Niet-leeftijdsgestandaardiseerde ziektelast in DALY's door verkeersgeluid per miljoen inwoners in zes EU-landen

Zie ook de volgende Engelstalige websites voor meer internationale (Europese) informatie over geluid:

Bronnen en Literatuur

Literatuur

EC, European Commission. Future Noise Policy. Green Paper. COM(96) 540 final. Brussel,1996b.
Hänninen O, Knol A. European perspectives on environmental burden of disease. Estimates for nine stressors in six European countries. Helsinki: National Institute for Health and Welfare (THL)2011.
WHO, World Health Organization. Noise. Facts and figures (Geraadpleegd 21 juni 2011). 2011a.
World Health Organization (WHO) Joint Research Centre.Burden of disease from environmental noise. Quantification of healthy life years lost in Europe. Copenhagen: WHO Regional Office for Europe, JRC European Commission 2011.

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

DALY: Disability-Adjusted Life-Year; Maat voor ziektelast ('burden of disease') in een populatie (uitgedrukt in tijd); opgebouwd uit het aantal verloren levensjaren (door vroegtijdige sterfte), en het aantal jaren geleefd met gezondheidsproblemen (bijvoorbeeld een ziekte), gewogen voor de ernst hiervan (ziektejaarequivalenten). In deze maat komen drie belangrijke aspecten van de volksgezondheid terug, te weten 'kwantiteit' (levensduur) en 'kwaliteit' van leven, en het aantal personen dat een effect ondervindt.
dB(A): Maat voor geluiddruk gewogen naar menselijk gehoor.; De sterkte van geluid ofwel het geluidniveau, wordt uitgedrukt in decibel (dB). Het menselijk oor is niet voor alle frequenties (toonhoogtes) in gelijke mate gevoelig. Om de sterkte van geluid te meten, zoals een mens deze ervaart, wordt gecorrigeerd voor het verschil in gevoeligheid. Door optelling van alle gecorrigeerde frequenties ontstaat een ééngetalswaarde voor het geluidniveau, uitgedrukt in decibel(A) ofwel dB(A).
EU: Europese unie
WHO: World Health Organization; Wereldgezondheidsorganisatie. URL: http://www.who.int

Harbers MM (RIVM). Geluid: Zijn er verschillen tussen Nederland en andere landen? In: Volksgezondheid Toekomst Verkenning, Nationaal Kompas Volksgezondheid. Bilthoven: RIVM, <http://www.nationaalkompas.nl> Nationaal Kompas Volksgezondheid\Gezondheidsdeterminanten\Omgeving\Fysieke leefomgeving\Geluid, 14 juli 2011.