Neemt het aantal mensen met voldoende lichamelijke activiteit toe of af?

Percentage norm-actieven laatste jaren licht gestegen

Het percentage mensen van 12 jaar en ouder dat voldoet aan de Nederlandse Norm voor Gezond Bewegen (norm-actieven) is volgens het CBS in de periode 2001-2007 licht toegenomen (zie figuur 1). Uit gegevens van de Monitor bewegen en gezondheid (OBiN) blijkt dat het percentage mensen van 18 jaar en ouder dat voldoet aan de NNGB sterk is gestegen in de periode 2001-2005. Vanaf 1975 is er op basis van schattingen van het tijdsbestedingsonderzoek geen duidelijke trend voor langere tijd (1975-2005) zichtbaar. Hier schommelt het percentage norm-actieven vanaf 12 jaar tussen 72% in 1975 en 67% in 2005 (zie figuur 2). Het aandeel huishoudelijk werk in deze schattingen is echter sterk afgenomen; van ruim 40% in 1975 tot onder de 27% in 2005 (Hildebrandt et al., 2007; Breedveld, 2002). Voor trends in bewegen bij ouderen, zie het thema Icoon interne verwijzing naar onderwerp Ouderen: Lichamelijke activiteit.

Figuur 1: Percentage mensen van 12 jaar en ouder (POLS) en van 18 jaar en ouder (OBiN) dat voldoet aan de NNGB in de periode 2001-2007 (CBS StatLine, 2008; Ooijendijk et al., 2007).

Voor een beschrijving van de Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB), zie het onderwerp Wat is lichamelijke activiteit?

Nederlander brengt zijn vrije tijd iets meer zittend door

In de periode 1985-2005 lijkt de hoeveelheid tijd die besteed wordt aan zittende activiteiten niet te zijn toegenomen (18,9 uur in zowel 1985 als in 2005; Tiessen-Raaphorst et al., 2007). De hoeveelheid vrije tijd is echter wel afgenomen. De gemiddelde Nederlander brengt daarom iets meer van zijn vrije tijd zittend door. Besteedde men in 1985 bijna 39% van zijn vrije tijd aan lezen, tv kijken, radio luisteren of computergebruik, in 2005 is dit opgelopen tot bijna 43%. Het gemiddeld aantal uren televisie kijken en radio luisteren neemt voor de meeste leeftijdsklassen echter sinds 1995 af, evenals het gemiddeld aantal uren dat besteed wordt aan lezen. Het wekelijks computergebruik in de vrije tijd daarentegen neemt sinds 1985 zeer sterk toe. Onder mannen en jongeren is de stijging het sterkst (De Haan & Huysmans, 2008; Tiessen-Raaphorst et al., 2007).

Figuur 2: Percentage norm-actieven van 12 jaar en ouder, geschat op basis van het tijdsbestedingsonderzoek, voor de periode 1975-2005 (SCP).

Percentage sporters neemt toe

Het percentage (georganiseerde of ongeorganiseerde) sporters in Nederland neemt sinds 1979 toe (Hildebrandt et al., 2004). Deze toename is te zien onder bijna alle leeftijdsgroepen. De grootste stijging vond plaats bij de oudere leeftijdsgroepen (vanaf 35 jaar). Personen jonger dan 35 jaar sportten in 1979 al veel meer, waardoor een stijging moeilijker te realiseren is (zie figuur 3).

Figuur 3: Percentage sporters ^a onder personen van 6 jaar en ouder, naar leeftijd in de periode 1979-2003^b (AVO).

trend in sporten 1979-2003, naar leeftijd

^a deelname aan sportieve activiteit in de afgelopen 12 maanden (26 sporten, inclusief wandelen, fietsen en categorie 'overig').

^bDoor verandering in opzet van vragenlijst zijn cijfers van 2003 niet zondermeer te vergelijken met eerdere cijfers.

Bronnen en Literatuur

Bronnen

Literatuur

Breedveld K.Gezond bewegen vanuit tijdsbestedingsperspectief. In: Ooijendijk WTM, Hildebrandt VH, Stiggelbout M (red.). Trendrapport Bewegen en Gezondheid 2000-2001. Hoofddorp: TNO, 2002.
Haan J de, Huysmans F.Persoonskenmerken computergebruik. http: //www.tijdsbesteding.nl/hoelangvaak/vrijetijd/media/computer/persoonskenmerken/20061018.html (geraadpleegd 4 maart 2008), 2008.
Hildebrandt VH, Ooijendijk WTM, Stiggelbout M, Hopman-Rock M.Trendrapport Bewegen en gezondheid 200/2003. Hoofddorp/Leiden: TNO, 2004.
Hildebrandt VH, Ooijendijk WTM, Hopman-Rock M (red.).Trendrapport Bewegen en gezondheid 2004/2005. Hoofddorp/Leiden: TNO, 2007.
Ooijendijk WTM, Hildebrandt VH, Hopman-Rock M.Bewegen in Nederland 2000-2005. In: Hildebrandt VH, Ooijendijk WTM, Hopman-Rock M. (Red.). Trendrapport Bewegen en gezondheid 2004/2005. Hoofddorp/Leiden: TNO, 2007.
Tiessen-Raaphorst A, Ingen E van, Breedveld K.Tijd voor sport en bewegen. In: Hildebrandt VH, Ooijendijk WTM, Hopman-Rock M. (Red.). Trendrapport Bewegen en gezondheid 2004/2005. Hoofddorp/Leiden: TNO, 2007.

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

NNGB: Nederlandse Norm Gezond Bewegen
POLS: Permanent Onderzoek Leefsituatie (CBS)
SCP: Sociaal en Cultureel Planbureau; URL: http://www.scp.nl

Wendel-Vos GCW (RIVM). Neemt het aantal mensen met voldoende lichamelijke activiteit toe of af? In: Volksgezondheid Toekomst Verkenning, Nationaal Kompas Volksgezondheid. Bilthoven: RIVM, <http://www.nationaalkompas.nl> Nationaal Kompas Volksgezondheid\Gezondheidsdeterminanten\Leefstijl\Lichamelijke activiteit, 23 september 2008.