Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Nationaal Kompas Volksgezondheid
Lichamelijke activiteit
Omvang van het probleem

Hoeveel mensen zijn voldoende lichamelijk actief?

Lichamelijke activiteit volwassenen Lichamelijke activiteit jongeren Sport en fitnorm

Lichamelijke activiteit volwassenen

Twee derde van de volwassenen voldoet aan beweegnorm

Twee van de drie Nederlanders van 19 jaar en ouder voldoen aan de Nederlandse Norm Gezond Bewegen (NNGB) voor hun leeftijdsklasse. Over het algemeen voldoen mannen vaker aan de norm dan vrouwen (zie figuur 1; Gezondheidsmonitor GGD'en, CBS en RIVM, 2012).

Van de 65-plussers voldoet ruim tweederde aan beweegnorm

In 2012 voldeed 68,6% van de 65-plussers aan de NNGB die voor 55-plussers geldt (zie figuur 1). De norm voor 55-plussers wijkt af van de NNGB voor volwassenen. Voor 55-plussers vallen meer activiteiten in de categorie ‘matig intensief’ dan voor 55-minners (zie: Normen van lichamelijke (in)activiteit).

Minder dan 10% van de mensen is inactief

Het percentage mensen van 18 jaar en ouder dat in de OBiN rapporteerde inactief te zijn (op geen enkele dag een half uur bewegen) bedroeg 4% in de zomer en 6% in de winter van 2009 (Hildebrandt et al., 2013a).

Informatie over de NNGB, de fitnorm en de combinorm staat in object_document_1Normen van lichamelijke (in)activiteit

In Icoon: piramide_zorggegevensZorggegevens staat meer informatie over de gebruikte gegevensbronnen:

 

Figuur 1: Percentage mensen dat in 2011 binnen hun leeftijdsklasse voldoet aan de verschillende beweegnormen voor hun leeftijd (Gezondheidsmonitor GGD'en, CBS en RIVM, 2012).

Percentage Nederlanders dat in 2011 voldeed aan de NNGB, per leeftijd

Naar boven


Lichamelijke activiteit jongeren

Eén op de vijf jongeren voldoet aan NNGB

Volgens het CBS voldeed in 2012 de helft van de 12- tot 16-jarigen aan de NNGB voor jongeren: 56,2% van de jongens en 42,3% van de meisjes. Ten opzichte van de 12- tot 16-jarigen voldoen jongeren van 16 tot 20 jaar vaker aan de beweegnorm (65,3%). In deze leeftijdsgroep voldoen meisjes vaker aan de NNGB die geldt voor hun leeftijd dan jongens, respectievelijk 67% en 63,7% (CBS StatLine, 2012). Jongeren moeten meer bewegen om aan de NNGB voor hun leeftijd te voldoen dan volwassenen (zie beschrijving: object_document_1Normen van lichamelijke (in)activiteit).

Een derde voldoet aan fitnorm en de helft aan combinorm

In 2011 voldeed 34% van de 4- tot 17-jarigen aan de fitnorm en 45% aan de combinorm. Jongeren van 12 tot 17 jaar voldoen vaker aan deze normen dan kinderen van 4 tot 11 jaar. Jongens (43%) halen de fitnorm vaker dan meisjes (30%) (Monitor Bewegen en Gezondheid, 2012).

Advies voor zitgedrag alleen nog voor jongeren

Alleen voor jongeren van 4 tot 17 jaar is er een advies voor sedentair gedrag: minder dan twee uur computeren en/of TV/DVD kijken in de vrije tijd per dag. In 2010-2011 voldeed 57% van 4- tot 11-jarigen aan deze norm. Gemiddeld besteden kinderen op weekdagen buiten schooltijd zo'n twee uur per dag aan zittende en liggende activiteiten. Adolescenten (12-17 jaar) scoren ongunstiger. Zij liggen/zitten gemiddeld 3,5 uur per dag na schooltijd. Deze leeftijdsgroep besteedt zowel op weekdagen als op vrije dagen de meeste tijd aan zittende en liggende activiteiten. Op vrije dagen zitten ze meer dan 65-plussers en zelfs meer dan 75-plussers (Hendriksen et al., 2013).

Informatie over de NNGB, de fitnorm en de combinorm staat in object_document_1Normen van lichamelijke (in)activiteit

Naar boven


Sport en fitnorm

Kwart van de volwassenen voldoet aan fitnorm

Gemiddeld voldoet een kwart van de Nederlanders van 19 jaar en ouder aan de fitnorm (Gezondheidsmonitor GGD'en, CBS en RIVM, 2012; zie figuur 1). Mannen voldoen vaker aan de fitnorm dan vrouwen. De groep die het vaakst voldoet aan de fitnorm is de groep van 55- tot 65-jarigen het vaakst.

De fitnorm is voor jong en oud gelijk en vereist ten minste drie keer per week gedurende minimaal 20 minuten zwaar intensieve lichamelijke activiteit. Aan de combinorm (voldoen aan ófwel de NNGB ófwel aan de fitnorm) voldoet 67,5% van de Nederlanders van 19 jaar en ouder, 70% van de mannen en 65% van de vrouwen.

Informatie over de NNGB, de fitnorm en de combinorm staat in object_document_1Normen van lichamelijke (in)activiteit

Sportdeelname neemt af met de leeftijd

Sport is de verzamelnaam van teamsport (voetbal), duosport (tennis) en solosport (fitness en hardlopen). Volgens de Icoon: urlRichtlijn voor Sportdeelname Onderzoek (RSO) is iemand een sporter als hij ten minste twaalf keer in de afgelopen twaalf maanden heeft gesport. De sportdeelname (volgens RSO-richtlijn) onder de Nederlandse bevolking boven de 6 jaar schommelt al een aantal jaren rond de 65% (zie figuren 2 en 3). Ook het percentage van de Nederlandse bevolking dat tenminste een keer per week sport (53% in 2011) en het percentage van de Nederlandse bevolking dat meer dan twee keer per week sport (22% in 2011) zijn stabiel. (Hoekman, 2013) Sportdeelname neemt af met de leeftijd. Van de 6-19-jarigen doet ruim 70% minstens 12 keer per jaar aan sport in vergelijking tot ongeveer 15% van de 75-plussers.

In Icoon: piramide_zorggegevensZorggegevens staat meer informatie over de gebruikte gegevensbronnen:

Figuur 2: Percentage mannen van 6 tot 79 jaar dat 12, 40 of (meer dan) 120 keer per jaar sport (OBiN, 2011).

Percentage mannen van 6 tot 79 jaar dat 12, 40 of (meer dan) 120 keer per jaar sport (OBiN, 2011).

Figuur 3: Percentage vrouwen van 6 tot 79 jaar dat 12, 40 of (meer dan) 120 keer per jaar sport (OBiN, 2011).

Percentage vrouwen van 6 tot 79 jaar dat 12, 40 of (meer dan) 120 keer per jaar sport (OBiN, 2011).

Naar boven

.

Bronnen en Literatuur

Literatuur

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

CBS
Centraal Bureau voor de Statistiek
URL: http://www.cbs.nl
NNGB
Nederlandse Norm Gezond Bewegen
OBiN
Ongevallen en Bewegen in Nederland
Ongevallen en Bewegen in Nederland (OBiN) is een enquête naar ongevalsletsels en sportblessures, sportparticipatie en bewegen in Nederland. Dit onderzoek, jaarlijks uitgevoerd onder ruim 11.000 Nederlanders, levert een totaalbeeld van de ongevals- en blessureproblematiek voor alle medisch en niet medisch behandelde letsels. Zie: http://www.veiligheid.nl/onderzoek/ongevallen-en-bewegen-in-nederland-obin
Nationaal Kompas Volksgezondheid, versie 4.17, 23 juni 2014
© RIVM, Bilthoven / Disclaimer.