Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Nationaal Kompas Volksgezondheid

Gezichtsstoornissen

Kort en bondig

De ziekte, de determinanten en de zorg voor de patiënt

Omvang van het probleem

Kijk ook eens bij:

.

Bronnen en Literatuur

Bronnen

Literatuur

  • Aiello LP, Cahill MT, Wong JS.Systemic considerations in the management of diabetic retinopathy. Am. J. Ophthalmol., 2001; 132(5): 760-776.
  • AREDS, Age-Related Eye Disease Study Research Group.A randomized, placebo-controlled, clinical trial of high-dose supplementation with vitamins C and E, beta carotene, and zinc for age-related macular degeneration and vision loss: AREDS report no. 8. Arch Ophthalmol 2001a; 119: 1417-36.
  • AREDS, Age-Related Eye Disease Study Research Group.Risk factors associated with age-related nuclear and cortical cataract: a case-control study in the Age-Related Eye Disease Study, AREDS Report No. 5. Ophthalmology 2001b; 108: 1400-08.
  • Hageman GS, Anderson DH, Johnson LV, Hancox LS, Taiber AJ, Hardisty LI, et al.A common haplotype in the complement regulatory gene factor H (HF1/CFH) predisposes individuals to age-related macular degeneration. Proc. Natl. Sci. Acad. USA, 2005; 102(20): 7227-32.
  • Hoeymans N, Melse JM, Schoemaker CG (red.). Gezondheid en determinanten. Deelrapport van de Volksgezondheid Toekomst Verkenning 2010 Van gezond naar beter. RIVM-rapport nr. 270061006. Bilthoven: RIVM,2010.
  • Hoogeveen EK, Kostense PJ, Eysink PED, Polak BCP, Beks PJ, Jakobs C, et al.Hyperhomocysteinemia is associated with the presence of retinopathy in type 2 diabetes mellitus - The Hoorn Study. Arch Intern Med, 2000; 160: 2984-90.
  • Klaver CCW.Genetic epidemiologic studies on age-related maculopathy [thesis]. Rotterdam: Erasmus Universiteit, 2000.
  • Leeuwen R van, Ikram MK, Vingerling JR, Witteman JCM, Hofman A, Jong PTVM.Blood pressure, artherosclerosis, and the incidence of age-related maculopathy: The Rotterdam Study. Invest Ophtal Vis Sci, 2003; 44(9): 3711-77.
  • LMR, Landelijke Medische Registratie.Prismant, bewerkt door RIVM-cVTV, 2005.
  • Poos MJJC, Smit JM, Groen J, Kommer GJ, Slobbe LCJ. Kosten van ziekten in Nederland 2005. RIVM-rapport nr. 270751019. Bilthoven: RIVM,2008.
  • Smith W, Assink J, Klein R, Mitchell P, Klaver CCW, Klein BEK, et al.Risk factors for age related macular degeneration - Pooled findings from three continents. Ophthalmology, 2001; 108: 697-704.
  • Vingerling JR, Dielemans I, Hofman A, Grobbee DE, Hijmering M, Kramer CFL, et al.The prevalence of age-related maculopathy in the Rotterdam Study. Ophthalmology 1995c; 102: 205-10.
  • Wang PH, Lau J, Chalmers TC.Meta-analysis of effects of intensive blood-glucose control on late complications of type I diabetes. Lancet, 1993; 341(8856): 1306-1309.

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

ICD
International Classification of Diseases
Internationale classificatie van ziekten.
ICD-10
International Classification of Diseases, tenth revision
ICD-9
International Classification of Diseases, ninth revision
ICPC
International classification of primary care
SES
Sociaaleconomische status
Positie die iemand inneemt in de sociale hiërarchie, gemeten aan de hand van opleiding, inkomen of beroepsstatus.
WHO
World Health Organization
Wereldgezondheidsorganisatie. URL: http://www.who.int

Definities

Atherosclerose
Een vernauwing van de slagaders als gevolg van plaquevorming en trombusvorming. Een plaque is een verdikking van de bloedvatwand, bestaande uit een brij van witte-bloedcellen, gladde spiercellen, bloedplaatjes, bindweefsel, calcium (kalk) en vetten zoals cholesterol. Bij beschadiging van de plaque kunnen bloedplaatjes aanhechten en kunnen stolsels ontstaan (trombi). Deze kunnen het bloedvat ter plekke afsluiten. De gevolgen van deze bloedvatvernauwing (herseninfarct, hartinfarct, angina pectoris, perifeer vaatlijden) worden ook vaak tot het begrip atherosclerose gerekend.
Bijziendheid
Het onduidelijk zien van alles wat zich niet vlak bij het oog bevindt.
Fotodynamische therapie
Een behandeling voor de vorm van leeftijdsgebonden maculadegeneratie waarbij nieuwe bloedvaatjes zijn gevormd (neovascularisatie). Het is een twee-staps behandeling, waarbij eerst via een infuus lichtgevoelige stof wordt toegediend. Deze stof hoopt zich op in de nieuw gevormde bloedvaatjes onder het centrale deel van het netvlies (gele vlek of macula). Vervolgens wordt de stof met een laser geactiveerd. Hierdoor komen moleculen vrij (zuurstofradicalen) die ter plaatse de binnenbekleding van de bloedvaatjes (de endotheelcellen) beschadigen met als gevolg afsluiting van de nieuw gevormde bloedvaatjes.
Recidief
Het opnieuw optreden van de (verschijnselen van de) ziekte.
Submaculaire chirurgie
Een behandeling voor de vorm van leeftijdsgebonden maculadegeneratie waarbij nieuwe bloedvaatjes gevormd zijn (neovascularisatie). Bij deze chirurgische ingreep worden de nieuw gevormde bloedvaatjes (neovascularisatie) net onder het centrale deel van het netvlies (gele vlek of macula) verwijderd. De chirurg maakt hiertoe via het glasvocht een kleine snee in het netvlies (vitreoretinale chirurgie), op enkele millimeters van het centrum van de gele vlek (de fovea).
Type 1 diabetes mellitus
Diabetes mellitus als gevolg van de afbraak van insulineproducerende cellen (beta-cellen) van de alvleesklier (pancreas), waardoor een absoluut insulinetekort ontstaat. Zonder toediening van insuline treedt een levensbedreigende situatie op. Bij westerlingen is er meestal sprake van een autoimmuunproces.
Type 2 diabetes mellitus
Diabetes mellitus als gevolg van stoornissen in de insulinesecretie en/of het niet optimaal benutten van de aanwezige insuline door weefsels (insulineresistentie).