U bevindt zich op:Nationaal Kompas Volksgezondheid›Gezondheid en ziekte›Ziekten en aandoeningen›Letsels en vergiftigingen›Geweld›Hoe vaak komt letsel als gevolg van geweld voor en hoe ernstig zijn de letsels
In 2004 waren er 968.000 gewelddelicten, al dan niet met letsel als gevolg, in Nederland (Wittebrood, 2006):
Door de slachtoffers van vijftien jaar en ouder (10 per 1.000 inwoners) van een seksueel delict (POLS, rechtsbescherming en veiligheid, 2005) zijn de volgende vormen gerapporteerd:
In 2004 zijn er naar schatting 255.000 mishandelingen en 573.000 bedreigingen geweest. De mishandelingen en bedreigingen betreffen vooral minder ernstige delicten, waarbij in meer dan de helft van de gevallen geen sprake is van letsel en bij ongeveer een derde van licht letsel waarbij geen medische hulp noodzakelijk was (Wittebrood, 2006). Uit slachtofferenquêtes blijkt dat jaarlijks 13% van de mishandelde mensen medische zorg krijgt:
In de periode 2003-2007 zijn jaarlijks gemiddeld 31.000 medische behandelingen op SEH-afdelingen verricht bij patiënten met letsels door geweld. Grotendeels (74%) zijn dat behandelingen bij mannen (23.000 per jaar, 2,9 per 1.000 mannen in de bevolking). Zowel absoluut als relatief, zijn de letsels vooral te zien bij jonge mannen (zie figuur 1). Ook bij vrouwen is het merendeel van de behandelde patiënten jong.
De helft van de op de SEH-afdelingen behandelde slachtoffers van geweld wordt behandeld in verband met letsel aan hoofd, hals of nek (56%, 17.000).
Figuur 1: Gemiddelde jaarincidentie van SEH-behandelingen voor letsels als gevolg van geweld naar leeftijd en geslacht per 100.000 inwoners per jaar, 2003-2007 (Bron: LIS).
Beschrijving van gebruikte gegevensbonnen
Toelichting op de cijfers en de analyses
In de periode 2003-2007 zijn jaarlijks gemiddeld 2.700 opnamen als gevolg van letsels door geweld geregistreerd (LMR). Van alle ziekenhuisopnamen als gevolg van letsels door geweld is 80% man (27 per 100.000 mannen) en 20% vrouw (6,8 per 100.000 vrouwen). Van alle patiënten met letsels door geweld die opgenomen zijn in het ziekenhuis valt meer dan de helft in de leeftijdsgroep 15-34 jaar (zie figuur 2).
De belangrijkste letsels waarmee men wordt opgenomen zijn:
Overigens is bekend dat er bij de registratie van medisch behandelde letsels als gevolg van geweld sprake is van onderschatting (Goderie & Woerds, 2003).
Figuur 2: Gemiddelde incidentie van ziekenhuisopnamen voor letsels door geweld naar leeftijd en geslacht per 100.000 inwoners per jaar, 2003-2007 (Bron: LMR).
Er kunnen blijvende beperkingen als gevolg van letsels door geweld ontstaan. Voorbeelden hiervan zijn chronische pijn, buikklachten en gynaecologische symptomen (inclusief seksueel overdraagbare aandoeningen). Het percentage slachtoffers dat blijvende beperkingen overhoudt is onbekend.
In de periode 2003-2007 zijn er gemiddeld 170 dodelijke slachtoffers (1,0 per 100.000 inwoners) per jaar door geweld gevallen (Bron: CBS Doodsoorzakenstatistiek). Dat zijn 1,0 doden door geweld per 100.000 inwoners. Van de dodelijke slachtoffers is tweederde (67%) man (1,4 per 100.000 mannen) en eenderde vrouw (0,68 per 100.000 vrouwen) (zie figuur 3). De meeste dodelijke slachtoffers van geweld zijn gedood met snijdende of stekende voorwerpen (34%, 56) en iets minder slachtoffers met vuurwapens (28%, 47). Wanneer niet alleen het aantal omgebrachte Nederlanders telt, maar ook het aantal omgebrachte niet-Nederlanders, zoals toeristen en illegalen, dan worden in Nederland jaarlijks ongeveer 250 personen opzettelijk om het leven gebracht (Leistra & Nieuwbeerta, 2003).
Figuur 3: Gemiddelde sterfte per jaar door letsels door geweld naar leeftijd en geslacht per 100.000 inwoners per jaar, periode 2003-2007 (Bron: CBS Doodsoorzakenstatistiek).
Zie voor absolute en relatieve aantallen letsels als gevolg van geweld naar leeftijd en geslacht voor SEH-behandelingen, ziekenhuisopnamen en sterfte: Letsels als gevolg van geweld naar leeftijd en geslacht, 2003-2007.