Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Nationaal Kompas Volksgezondheid
Zoeken

Huidkanker

Kort en bondig

De ziekte, de determinanten en de zorg voor de patiënt

Omvang van het probleem

Geografische verschillen

Kijk ook eens bij:

Kijk ook eens bij andere websites:

.

Bronnen en Literatuur

Bronnen

Literatuur

  • Armstrong BK, Kricker A.The epidemiology of UV induced skin cancer. J Photochem Photobiol B, 2001; 63(1-3): 8-18.
  • Balch CM, Soong SJ, Shaw HM, Urist MM.An analysis of prognostic factors in 8,500 patients with cutaneous melanoma. In: Balch CM, Milton GW (eds.). Cutaneous Melanoma. Philadelphia: JB Lippincott Company, 1992: 165-187.
  • Breslow A.Thickness, cross-sectional areas, and depth of invasion in the prognosis of cutaneous melanoma. Ann Surg 1970; 172: 902-908.
  • CBO & VIKC, Kwaliteitsinstituut voor de Gezondheidszorg & Vereniging van integrale kankercentra. Richtlijn melanoom van de huid. Alphen a/d Rijn: van Zuiden,2005.
  • CBS, Centraal Bureau voor de Statistiek.Gezondheid en zorg in cijfers 2005. Voorburg/Heerlen: CBS, 2005.
  • Chin L.The genetics of malignant melanoma: lessons from mouse and man. Nat Rev Cancer, 2003; 3(8): 559-70.
  • Coebergh JWW, Vries E de.Trends of cancer in the Netherlands. In: Dijck JAAM van, Coebergh JWW, Siesling S, Visser O (eds). VIKC 2002. Utrecht: VIKC, 2002: 27-30.
  • Coebergh JWW, Heijden LH van der, Janssen-Heijnen MLG (eds.). Cancer incidence and survival in the Southeast of the Netherlands 1955-1994. Eindhoven: Integraal Kankercentrum Zuid,1995.
  • Coebergh JWW, Janssen-Heijnen MLG, Louwman MJ, Voogd AC (eds.).Cancer incidence and survival in the South of the Netherlands, 1955-1999 & incidence in the North of Belgium, 1996-1998. Eindhoven: Comprehensive Cancer Centre South (IKZ), 2001a.
  • Curtin JA, Fridlyand J, Kageshita T, Patel HN, Busam KJ, Kutzner H, et al.Distinct sets of genetic alterations in melanoma. N Engl J Med, 2005; 353(20): 2135-2147.
  • Evans RD, Kopf AW, Lew RA, Rigel DS, Bart RS, Friedman RJ, et al.Risk factors for the development of malignant melanoma-I: review of case-control studies. J Dermatol Surg Oncol, 1988a; 14: 393-408.
  • IKZ, Integraal Kankercentrum Zuid.Jaarverslag 2002. Eindhoven: IKZ, 2002.
  • IKZ, Integraal Kankercentrum Zuid.Van meten naar weten; 50 jaar kankerregistratie. Eindhoven: IKZ, 2005.
  • Karagas MR, Nelson HH, Sehr P, Waterboer T, Stukel TA, Andrew A.Human papillomavirus infection and incidence of squamous cell and basal cell carcinomas of the skin. J Natl Cancer Inst, 2006; 98(6): 389-395.
  • Karjalainen S, Hakulinen T.Survival and prognostic factors of patients with skin melanoma. Cancer 1988; 62: 2274-2280.
  • Krekels G.Basal Cell Carcinoma, a disease on the increase. Implications for treatment and prevention. Maastricht: Universiteit Maastricht, 1998.
  • La Vecchia C, Negri E, Levi F, Decarli A, Boyle P.Cancer mortality in Europe: effects of age, cohort of birth and period of death. Eur J Cancer 1998; 34(1): 118-41.
  • LMR, Landelijke Medische Registratie.Prismant, bewerkt door RIVM-cVTV, 2005.
  • MacKie RM.Incidence, risk factors and prevention of melanoma. Eur J Cancer, 1998; 34 Suppl 3: s3-s6.
  • Marks R.Epidemiology of melanoma. 2000; 25(6): 459-463. Clin Exp Dermatol, 2000; 25(6): 459-463.
  • Menko F, Veer L van't.Erfelijke aanleg voor kanker. In: Leschot N, Brunner H, editors. Klinische Genetica in de praktijk. Maarssen: Elsevier/Bunge, 1998.
  • MNP, Milieu- en natuurcompendium.Aantasting van de ozonlaag: Oorzaken en effecten. Laatst gewijzigd op 22 februari 2005. Bilthoven, 2006b.
  • Nelemans PJ, Kiemeney LA, Rampen FH, Straatman H, Verbeek AL.Trends in mortality from malignant cutaneous melanoma in The Netherlands, 1950-1988. Eur J Cancer 1992; 1: 107-11.
  • Noonan FP, Recio JA, Takayama H, Duray P, Anver MR, Rush WL, et al.Neonatal sunburn and melanoma in mice. Nature, 2001; 413(6853): 271-272.
  • Poos MJJC, Smit JM, Groen J, Kommer GJ, Slobbe LCJ. Kosten van ziekten in Nederland 2005. RIVM-rapport nr. 270751019. Bilthoven: RIVM,2008.
  • Rosenberg SA, Packard BS, Aebersold PM, et al.Use of tumor-infiltrating lymphocytes and interleukin-2 in the immunotherapy of patients with metastatic melanoma. N Engl J Med 1988; 319: 1676-70.
  • Rubin AI, Chen EH, Ratner D.Rubin AI, Chen EH, Ratner D. Basal-cell carcinoma. N Engl J Med, 2005; 353(21): 2262-2269.
  • Sant M, Aareleid T, Berrino F, Bielska Lasota M, Carli PM, Faivre J, et al.EUROCARE-3: survival of cancer patients diagnosed 1990-94. Results and commentary. Ann Oncol, 2003a; 14(Suppl 5): v61-118.
  • Shamanin V, Hausen H zur, Lavergne D, Proby CM, Leigh IM, Neumann C.Human papillomavirus infections in nonmelanoma skin cancers from renal transplant recipients and nonimmunosuppressed patients. J Natl Cancer Inst 1996; 88: 802-11.
  • Signaleringscommissie Kanker van KWF Kankerbestrijding.Kanker in Nederland; Trends, prognoses en implicaties voor zorgvraag. Amsterdam: KWF Kankerbestrijding, 2004b.
  • Slaper H, Velders GJM, Daniel JS, Gruijl FR de, Leun JC van der.Estimates of ozone depletion and skin cancer incidence to examine the Vienna Convention achievements. Nature, 1996; 384(6606): 256-8.
  • Struijk L, Schegget J ter, Bouwes Bavinck JN, Feltkamp MC.Human papillomavirus in the aetiology of skin cancer. Ned Tijdschr Geneeskd, 2005; 149(10): 518-22.
  • Tersmette AC, Coebergh JWW, Casparie- van Velsen IJA, Ruiter DJ, Rhee van der HJ, Welvaart K.Invasive cutaneous melanoma in The Netherlands. Eur J Canc Prev 1996; 5: 69-74.
  • Tsai KY, Tsao H.The genetics of skin cancer. Am J Med Genet C Semin Med Genet, 2004; 131C(1): 82-92.
  • Vries de E, Rhee van der H, Coebergh JWW.Trends, oorzaken, aanpak en gevolgen van de huidkankerepidemie in Nederland en Europa. Ned Tijdschr Geneeskunde, 2006; 150(20): 1108-1115.
  • Vries E de, Boniol M, Dore JF, Coebergh JW.Lower incidence rates but thicker melanomas in Eastern Europe before 1992: a comparison with Western Europe. Eur J Cancer, 2004a; 40(7): 1045-1052.
  • Vries E de, Bray FI, Coebergh JW, Parkin DM.Changing epidemiology of malignant cutaneous melanoma in Europe 1953-1997: rising trends in incidence and mortality but recent stabilizations in western Europe and decreases in Scandinavia. Int J Cancer, 2003b; 107(1): 119-126.
  • Vries E de, Coebergh JW. Melanoma incidence has risen in Europe. BMJ,2005; 331(7518): 698.
  • Vries E de, Louwman M, Bastiaens M, Gruijl FR de, Coebergh JW.Rapid and continuous increases in incidence rates of basal cell carcinoma in the southeast Netherlands since 1973. J Invest Dermatol, 2004c; 123(4): 634-638.
  • Vries E de, Poll-Franse van de, Gruijl FR de, Coebergh JW.Predictions of skin cancer incidence in the Netherlands up to 2015. Br J Dermatol, 2005d; 152(3): 481-8.
  • Vries E de, Rhee H van der, Coebergh JW.Trends, oorzaken, aanpak en gevolgen van de huidkankerepidemie in Nederland en Europa. Ned Tijdschrift Geneeskunde, 2006; in press.
  • Vries E de, Schouten LJ, Visser O, Eggermont AMM, Coebergh JWW.Rising trends in the incidence of and mortality from cutaneous melanoma in the Netherlands: a Northwest to Southeast gradient? Eur J Cancer, 2003a; 39 (10): 1439-1446
  • Zur Hausen HH.Oncogenic DNA viruses. Oncogene, 2001; 20(54): 7820-7823.

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

ALM
Acrolentigineus melanoom
EAPC
Estimated Annual Percentage Change
EU
Europese unie
ICD
International Classification of Diseases
Internationale classificatie van ziekten.
ICD-10
International Classification of Diseases, tenth revision
ICD-9
International Classification of Diseases, ninth revision
IKA
Integraal Kankercentrum Amsterdam
IKZ
Integraal Kankercentrum Zuid
LMM
Lentigo maligna melanoom
NM
Nodulair melanoom
Relatieve 5-jaarsoverleving
Relatieve 5-jaarsoverleving
De kans dat iemand vijf jaar na diagnose van een bepaalde ziekte niet aan die ziekte overleden is. Deze kans wordt geschat door deling van de geobserveerde overleving (onafhankelijk van doodsoorzaak) van de patiëntengroep gedeeld door de verwachte overleving van een groep met een zelfde leeftijds- en geslachtsopbouw uit de algemene populatie (op basis van sterftetafels van de algemene bevolking).
SSM
Superficial spreading melanoom
StOET
Stichting voor de Opsporing van Erfelijke Tumoren
URL: http://www.stoet.nl/
UV
Ultraviolet
WHO
World Health Organization
Wereldgezondheidsorganisatie. URL: http://www.who.int

Definities

10-jaarsprevalentie
Het aantal mensen dat op 1 januari van een bepaald jaar nog in leven is en bij wie in de 10 jaar daaraan voorafgaand, de ziekte is gediagnosticeerd. Gebruikelijke maat in kankerregistratie.
Volksgezondheid Toekomst Verkenning, Nationaal Kompas Volksgezondheid. Bilthoven: RIVM, <http://www.nationaalkompas.nl> versie 4.11, 28 maart 2013