U bevindt zich op:Nationaal Kompas Volksgezondheid›Gezondheid en ziekte›Ziekten en aandoeningen›Infectieziekten›Soa›Aids en hiv-infectie›Aids en hiv-infectie samengevat
Het humane immuundeficiëntievirus (hiv) behoort tot de groep van retrovirussen en is de veroorzaker van aids (acquired immune deficiency syndrome). Hiv breekt het immuunsysteem af, wat leidt tot een breed scala van aandoeningen. Hiv is wereldwijd verspreid, waardoor er sprake is van een pandemie. Wereldwijd wordt het aantal hiv-geïnfecteerden op 33 miljoen geschat. In 2009 stonden in Nederland 8.059 aids-patiënten en 16.555 hiv-geïnfecteerden geregistreerd. Het totale aantal met hiv-geïnfecteerde mensen in Nederland wordt echter geschat op ruim 21.500. In 2008 was het aantal nieuw gediagnosticeerde hiv-infecties in Nederland iets hoger dan het gemiddelde van de Europese Unie.
Sinds 2005 stijgt het aantal nieuwe hiv-diagnoses niet meer en schommelt rond de 1.100 per jaar. Het totaal aantal hiv-geïnfecteerden blijft wel toenemen. Dit komt doordat steeds meer hiv-patiënten effectieve therapie krijgen. Hierdoor blijven ze langer in leven. Onder mannen die seks hebben met mannen neemt het aantal nieuwe hiv-diagnoses wel toe.
In de tweede helft van de jaren negentig is het aantal nieuwe patiënten met aids drastisch gedaald. De daling is het sterkst onder mannen die seks hebben met mannen. Hun aandeel onder de aids-patiënten is gedaald van 77% in 1988 tot 38% in 2002 en de laatste jaren weer gestegen tot 49% in 2009. Ook de sterfte als gevolg van aids is sinds de tweede helft van de jaren negentig sterk gedaald.
Onder de hiv-geïnfecteerden vormen mannen die seks hebben met mannen de grootste groep. Onder de nieuw gediagnosticeerden in 2009 bedroeg hun aandeel 66%. Het percentage heteroseksueel geïnfecteerden (mannen én vrouwen) is tot 2003 toegenomen, maar daalde daarna weer. In 2009 bedroeg hun aandeel 28%. De toename tot 2003 kwam voor een belangrijk deel door personen afkomstig uit landen waar hiv wijdverspreid is.
In 2009 hoorde ook bijna de helft van alle aids-patiënten bij de groep mannen die seks hebben met mannen. Het percentage heteroseksuele aids-patiënten bedroeg in hetzelfde jaar 38%.
De daling van het aantal nieuwe aids-patiënten en van de sterfte aan aids is toe te schrijven aan het gebruik van combinatietherapie, waarbij drie of vier verschillende hiv-remmers naast elkaar worden gebruikt. Deze therapie wordt sinds 1996 algemeen toegepast. Hierdoor leidt een hiv-besmetting minder of veel later tot aids.
