Op 27 november 2014 is de nieuwe site VolksgezondheidEnZorg.info gelanceerd. In deze site worden Nationaal Kompas Volksgezondheid, Nationale Atlas Volksgezondheid, Zorgbalans, Kosten van Ziekten en Zorggegevens geleidelijk samengebracht tot een compleet en overzichtelijk geheel. Op termijn zullen de oude sites verdwijnen.
Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Nationaal Kompas Volksgezondheid

Coronaire hartziekten

Op 27 november 2014 is de nieuwe website volksgezondheidenzorg.info gelanceerd. Volksgezondheidenzorg.info voegt vijf websites samen, de inhoud van deze vijf bestaande websites wordt geleidelijk overgezet. Het onderwerp Coronaire hartziekten is reeds overgezet naar de nieuwe website.

Kort en bondig

De ziekte en de determinanten

Omvang van het probleem

Preventie en zorg

Kijk ook eens bij andere websites:

.

Bronnen en Literatuur

Bronnen

Literatuur

  • Allender S, Scarborough P, Peto V, Rayner M, Leal J, Luengo-Fernandez R, et al.European cardiovascular disease statistics 2008. European Heart Network, 2008.
  • Arora P, Newton-Cheh C.Blood pressure and human genetic variation in the general population. Curr Opin Cardiol, 2010.
  • Boersma E, Manini M, Wood DA, Bassand J-P, Simoons ML.Cardiovascular diseases in Europe. Euro Heart Survey and National Registries of Cardiovascular Diseases and Patient Management. Sophia Antipolis: European Society of Cardiology, 2002.
  • Brook RD, Franklin B, Cascio W, Hong Y, Howard G, Lipsett M, et al.Air pollution and cardiovascular disease. A statement for healthcare professionals from the expert panel on population and prevention science of the American Heart Association. Circulation, 2004; 109: 2655-71.
  • Coventry LL LL, Finn J J, Bremner AP AP.Sex differences in symptom presentation in acute myocardial infarction: a systematic review and meta-analysis. Heart Lung, 2011; 40: 477-91.
  • Daly CA, Stavola B De, Fox KM.Predicting prognosis in stable angina-results from the Euro heart survey of stable angina: prospective observational study. On behalf of the Euro Heart Survey Investigators. BMJ, 2006; 332: 262-5.
  • Deckers JW, Veerhoek RJ, Smits PC, Jansen CG.Trends in prevalentie en behandeling van risicofactoren van coronaire hartziekte: het Euroaspire-project. Ned Tijdschr Geneeskd, 2010; 154: A1229.
  • Edlinger M, Hoeymans N, Tijhuis M, Feskens EJM.De kwaliteit van leven (RAND-36) in twee Nederlandse populaties. Tijdschr Soc Gezondheidsz, 1998; 76: 211-9.
  • Eurostat Website European commission, Eurostat. Statistiek en data per thema. .
  • Gulati M, Cooper-DeHoff RM, McClure C, Johnson BD, Shaw LJ, Handberg EM, et al.Adverse cardiovascular outcomes in women with nonobstructive coronary artery disease: a report from the Women's Ischemia Syndrome Evaluation Study and the St James Women Take Heart Project. Arch Intern Med, 2009; 169(9): 843-50.
  • Haes JCJM de, Sprangers MAG, Regt HB de, et al.Adaptieve opgaven bij chronische ziekte. Den Haag: NWO, Gebied Medische Wetenschappen, 1997.
  • Hegele RA.Plasma lipoproteins: genetic influences and clinical implications. Nat Rev Genet, 2009; 10: 109-21.
  • Hoek G, Brunekreef B, Goldbohm S, Fischer P, Brandt PA van den.Association between mortality and indicators of traffic-related air pollution in the Netherlands: a cohort studie. Lancet, 2002; 360(9341): 1203-9.
  • Jneid H, Fonarow GC, Cannon CP.Sex differences in medical care and early death after acute myocardial infarction. Circulation 2008, 2008; 118(25): 2803-10.
  • Johansen CT, Wang J, Lanktree MB, Cao H, McIntyre AD, Ban MR, et al.Excess of rare variants in genes identified by genome-wide association study of hypertriglyceridemia. Nat Genet, 2010; 42: 684-7.
  • Kesteloot H, Sans S, Kromhout D.Dynamics of cardiovascular and all-cause mortality in Western and Eastern Europe between 1970 and 2000. Eur Heart J, 2006; 27(1): 107-13.
  • Levi F, Chatenoud L, Bertuccio P, Lucchini F, Negri E, La Vecchia C.Mortality from cardiovascular and cerebrovascular diseases in Europe and other areas of the world: an update. Eur J Cardiovasc Prev Rehabil, 2009; 16(3): 333-50.
  • Libby P, Ridker PM, Hansson GK.Inflammation in atherosclerosis: from pathofysiology to practice. J Am Coll Cardiol, 2009; 54: 2129-38.
  • Manolio TA, Collins FS, Cox NJ, Goldstein DB, Hindorff LA, Hunter DJ, et al. Finding the missing heritability of complex diseases. Nature,2009; 461(7265): 747-53.
  • NHG, Nederlands Huisartsen Genootschap. NHG-richtlijn Acuut coronair syndroom. Utrecht: NHG,2003.
  • NHS, Nederlandse Hartstichting.Hart- en vaatziekten in Nederland 1994. Cijfers over ziekte en sterfte. Den Haag: NHS, 1994.
  • NHS, Nederlandse Hartstichting.Hart- en vaatziekten in Nederland 1995. Cijfers over ziekte en sterfte. Den Haag: NHS, 1995.
  • NHS, Nederlandse Hartstichting.Hart- en vaatziekten in Nederland 2006. Cijfers over leefstijl- en risicofactoren, ziekte en sterfte. Den Haag: NHS, 2006.
  • NHS, Nederlandse Hartstichting.Hart- en vaatziekten in Nederland 2009. Cijfers over leefstijl- en risicofactoren, ziekte en sterfte. Den Haag: NHS, 2009.
  • Paynter NP, Chasman DI, Pare G, Buring JE, Cook NR, Miletich JP, et al.Association between a literature-based genetic risk score and cardiovascular events in women. JAMA, 2010; 303: 631-7.
  • Pirruccello J, Katherisan S.Genetics of lipid disorders. Curr Opin Cardiol, 2010.
  • Plevier CM, Mooy JM, Marang-van de Mheen PJ, Stouthard MEA, Visser MC, Grobbee DE.Persistent impaired emotional functioning in survivors of a myocardial infarction? Quality of Life Research, 2001; 10: 123-32.
  • Rijken PM, Foets M, Peters L, Bruin AF de, Dekkers J.Patiëntenpanel chronisch zieken: kerngegevens 1998. Utrecht: NIVEL, 1999.
  • Rosengren A, Hawken S, Ốunpuu S, Sliwa K, Zubaid M, Almahmeed WA, et al.Association of psychosocial risk factors with risk of acute myocardial infarction in 11119 cases and 13648 controls from 52 countries (the INTERHEART study): case-control study. Lancet, 2004; 364: 953-962.
  • Shuldiner AR, Pollin TI.Genomics: Variations in blood lipids. Nature, 2010; 466: 703-4.
  • Smith NL, Chen MH, Dehghan A, Strachan DP, Basu S, Soranzo N, et al.Novel associations of multiple genetic loci with plasma levels of factor VII, factor VIII, and von Willebrand factor: The CHARGE (Cohort for Heart and Aging Research in Genome Epidemiology) Consortium. Circulation, 2010d; 121: 1382-92.
  • Stramba-Badiale M, Fox KM, Priori SG, Collins P, Daly C, Graham I, et al.Cardiovascular diseases in women: a statement from the policy conference of the European Society of Cardiology. Eur Heart J, 2006; 27: 994-1005.
  • Teslovich TM, Musunuru K, Smith AV, Edmondson AC, Stylianou IM, Koseki M, et al.Biological, clinical and population relevance of 95 loci for blood lipids. Nature, 2010; 466: 707-13.
  • Thelen J, Kirsch NH, Finger J, Von der Lippe E, Ryl L. ECHIM Pilot Data Collection, Analyses and Dissemination, ECHIM Joint Action Report No.3. Berlin, Germany: Robert Koch Institute (2012),2012.
  • Torbal A de, Boersma E, Kors JA, Herpen G van, Deckers JW, Kuip DA van der, et al.Incidence of recognized and unrecognized myocardial infarction in men and women aged 55 and older: the Rotterdam Study. Eur Heart J, 2006; 27(6): 729-736.
  • Vaartjes I, Koopman C, Dis I van, Visseren FLJ, Bots ML.Hart- en vaatziekten in Nederland 2013, cijfers over leefstijl, risicofactoren, ziekte en sterfte. Den Haag: Hartstichting, 2013.
  • Visser MC.Measurement of quality of life in patients with ischemic disease of the heart or brain (thesis). Rotterdam: EUR, 1996.
  • Watkins H, Farrall M.Genetic susceptibility to coronary artery disease: from promise to progress. Nat Rev Genet, 2006; 7: 163-73.
  • Widdershoven JWMG, Gorgels APM, Vermeer F, et al.Changing characteristics and in-hospital outcome of patiënts admitted with acute myocardial infarction - observations from 1982 to 1994. Eur Heart J 1997; 18: 1073-1080.
  • Yeh RW, Sidney S, Chandra M, Sorel M, Selby JV, Go AS.Population Trends in the Incidence and Outcomes of Acute Myocardial Infarction. N Engl J Med, 2010b; 362(23): 2155-2165.
  • Yusuf S, Hawken S, Ốunpuu S, Dans T, Avezum A, Lanas F, et al.Effect of potentially modifiable risk factors associated with myocardial infarction in 52 countries (the INTERHEART study): case-control study. Lancet, 2004; 364: 937-952.
  • Zdravkovic S, Wienke A, Pedersen NL, Marenberg ME, Yashin AI, De Faire U.Heritability of death from coronary heart disease: a 36-year follow-up of 20966 Swedish twins. J Intern Med, 2002; 252(3): 247-54.

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

ACE
Angiotensine converting enzyme
CABG
Coronary artery bypass grafting
Bypass operatie.
CHZ
Coronaire hartziekten
DALY
Disability-Adjusted Life-Year
Maat voor ziektelast ('burden of disease') in een populatie (uitgedrukt in tijd); opgebouwd uit het aantal verloren levensjaren (door vroegtijdige sterfte), en het aantal jaren geleefd met gezondheidsproblemen (bijvoorbeeld een ziekte), gewogen voor de ernst hiervan (ziektejaarequivalenten). In deze maat komen drie belangrijke aspecten van de volksgezondheid terug, te weten 'kwantiteit' (levensduur) en 'kwaliteit' van leven, en het aantal personen dat een effect ondervindt.
ECG
Elektrocardiogram
EQ-5D(TM)
EuroQol (5 Dimensies)
Vragenlijst voor het meten van kwaliteit van leven. Het instrument meet, zoals de naam al zegt, 5 dimensies (mobiliteit, zelfzorg, dagelijkse activiteiten, pijn/andere klachten, angst/depressie). Elke dimensie bestaat uit één item waarbij drie niveaus worden onderscheiden (geen problemen, enige problemen, veel problemen). EQ-5D™ is een handelsmerk van de EuroQol Group.
EU
Europese unie
EU15
De 15 landen die vóór 1 april 2004 de Europese Unie vormden
België, Denemarken, Duitsland, Finland, Frankrijk, Griekenland, Ierland, Italië, Luxemburg, Nederland, Oostenrijk, Portugal, Spanje, Verenigd Koninkrijk, Zweden.
EU28
De 28 landen van de Europese Unie
België, Bulgarije, Cyprus, Denemarken, Duitsland, Estland, Finland, Frankrijk, Griekenland, Hongarije, Ierland, Italië, Letland, Kroatië, Litouwen, Luxemburg, Malta, Nederland, Oostenrijk, Polen, Portugal, Roemenië, Slovenië, Slowakije, Spanje, Tsjechië, Verenigd Koninkrijk, Zweden.
GWAS
Genome Wide Association Studie
Een type studie waarin 500.000 of meer genetische variaties verspreid over het gehele genoom tegelijkertijd worden geanalyseerd in het DNA van grote aantallen (meer dan 1.000) monsters afkomstig van gezonde personen en mensen met een bepaalde ziekte.
HDL-cholesterol
High density lipoprotein cholesterol
Hoge-dichtheid-lipoproteinen ('goed cholesterol'): deeltjes die het cholesterol afvoeren vanuit de weefsels naar de lever.
ICD
International Classification of Diseases
Internationale classificatie van ziekten.
ICD-10
International Classification of Diseases, tenth revision
ICD-9
International Classification of Diseases, ninth revision
ICPC
International classification of primary care
LINH
Landelijk informatienetwerk huisartsenzorg
URL: http://www.linh.nl
LMR
Landelijke Medische Registratie (Prismant / DHD)
MRI
Magnetic resonance imaging
Magnetische Resonantie Computer Tomografie. Een onschadelijke beeldvormende techniek waarmee dwarsdoorsneden van het lichaam kunnen worden gemaakt. Het maakt gebruik van de eigenschap van atoomkernen om onder invloed van radiogolven zelf energie uit te gaan stralen.
PAR
Populatie attributief risico
Maat voor de hoeveelheid gezondheidsverlies in een populatie die is toe te schrijven aan een risicofactor: het percentage van het gezondheidsprobleem in de totale populatie dat kan worden voorkomen door volledige uitschakeling van de risicofactor. Het is hiermee een schatting van de theoretisch te behalen gezondheidswinst in een populatie.
PCI
Percutane coronaire interventie
Ook wel dotteren of ballondilatatie genoemd. Techniek waarbij een opblaasbare ballon op (bijna) dichtgeslibde plaatsen in de hartslagaders (kransslagaders) het bloedvat wat kan oprekken. Het doel van deze techniek is de doorbloeding van de hartspier weer beter op gang te brengen.
SF-36
Medical Outcomes Study 36-Item Short Form Health Survey
Vragenlijst voor het meten van kwaliteit van leven. Het instrument bestaat uit 8 dimensies: fysiek functioneren, rolbeperkingen door fysieke gezondheidsproblemen, pijn, algemene gezondheidsbeleving, vitaliteit, sociaal functioneren, rolbeperkingen door emotionele problemen, en geestelijke gezondheid. Deze 8 dimensies kunnen bovendien gesommeerd worden in een lichamelijke en een psychische hoofddimensie

Definities

Atherosclerose
Een vernauwing van de slagaders als gevolg van plaquevorming en trombusvorming. Een plaque is een verdikking van de bloedvatwand, bestaande uit een brij van witte-bloedcellen, gladde spiercellen, bloedplaatjes, bindweefsel, calcium (kalk) en vetten zoals cholesterol. Bij beschadiging van de plaque kunnen bloedplaatjes aanhechten en kunnen stolsels ontstaan (trombi). Deze kunnen het bloedvat ter plekke afsluiten. De gevolgen van deze bloedvatvernauwing (herseninfarct, hartinfarct, angina pectoris, perifeer vaatlijden) worden ook vaak tot het begrip atherosclerose gerekend.
Hemostase
Bloedstelping, waarbij stollingsfactoren in het bloed, zoals fibrinogeen en fibrinolytische factoren, een belangrijke rol spelen.
Incidentie
Het aantal nieuwe gevallen van of nieuwe personen met een bepaalde ziekte in een bepaalde periode, absoluut of relatief.
ST-elevatie
Toestand na een acuut coronair incident waarbij een bepaald segment (ST-segment) van de grafische weergave van de electrische activiteit van het hart (het electrocardiogram) hoger ligt dan bij gezonde personen