Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM)
Nationaal Kompas Volksgezondheid
Vergrijzing
Geografische verschillen

Vergrijzing: Zijn er in Nederland verschillen naar regio?

Regionale verschillen in vergrijzing toegenomen

In de periode 2005-2009 is het verschil in vergrijzing toegenomen tussen gebieden met sterke aantrekkingskracht en gebieden met een negatieve aantrekkingskracht (Latten & Kooiman, 2011). In regio's met negatieve aantrekkingskracht groeide het aandeel 65-plussers tot ruim 16%, terwijl de vergrijzing in groeigebieden juist achterbleef (tot minder dan 14% 65-plussers). De verschillen worden veroorzaakt door respectievelijk afname en toename van het aandeel jongeren. Zo trokken sterk aantrekkende regio's in de periode 2005-2009 jonge nieuwkomers aan uit zowel binnen- als buitenland en in gebieden met negatieve aantrekkingskracht trok jeugd juist weg (Latten & Kooiman, 2011).

Sterkste vergrijzing aan de randen

Over het algemeen is Nederland het sterkst vergrijsd aan de randen, zoals Zuid-Limburg, Zeeuws-Vlaanderen en Oost-Groningen. In de komende decennia neemt de vergrijzing hier het snelst toe. Verwacht wordt dat in deze gebieden al rond 2025 25% van de bevolking 65-plusser is (Garssen, 2011). Volgens de prognose bereikt Nederland als geheel dit percentage in het jaar 2033 (CBS StatLine, 2011).

Provincie Zeeland sterk vergrijsd

Vergelijken we de vergrijzing tussen provincies, dan had Zeeland in 2011 met 19% het hoogste percentage 65-plussers. Daarna volgen Limburg en Drenthe. Flevoland had met 10% het laagste aandeel 65-plussers. Het Nederlandse gemiddelde lag op 16% (zie figuur 1). De vergrijzing in Zeeland komt enerzijds door het relatief lage aantal jongeren. Al in de jaren zestig en zeventig ontstond een uitstroom van jongeren uit de provincie. Anderzijds is Zeeland een populaire woonlocatie voor met name de jongere ouderen (55-plussers).

Zie ook: atlasOuderen per gemeente 2011

Laren hoogste, Almere laagste grijze druk

Op 1 januari 2011 had de gemeente Laren het hoogste aantal 65-plussers in verhouding tot de beroepsbevolking (20-64-jarigen). De grijze druk was in Rozendaal 51,0%. De laagste grijze druk was in de gemeente Almere met 12,1%. De gemiddelde grijze druk in Nederland was op 1 januari 2011 25,6%.

Zie verder: atlasGrijze druk per gemeente 2011

Figuur 1: Bevolkingsopbouw naar leeftijd per provincie, 2011 (meetpunt 1 januari) (Bron: CBS Bevolkingsstatistiek).

Bevolkingsopbouw naar leeftijd per provincie, 2011
.

Begrippen en afkortingen

Definities

Grijze druk
Verhouding van het aantal ouderen ten opzichte van het aantal mensen in de productieve leeftijdsgroep: het aantal personen van 65 jaar en ouder gedeeld door het aantal personen van 20 tot en met 64 jaar.
Nationaal Kompas Volksgezondheid, versie 4.7, 22 maart 2012
© RIVM, Bilthoven / Disclaimer.