Etniciteit: Zijn er verschillen tussen Nederland en andere landen?

Europese gegevens over etniciteit hebben beperkingen

Europese cijfers over het aantal allochtonen zijn niet beschikbaar. Voor de meeste EU-27-lidstaten zijn wel gegevens beschikbaar over het aantal mensen met een andere nationaliteit en over het aantal mensen dat in het buitenland geboren is. Beide soorten gegevens hebben echter beperkingen. Bij gegevens over nationaliteit blijven immigranten buiten beschouwing die de nationaliteit hebben van het land waar ze wonen. Hieronder vallen bijvoorbeeld Antillianen en Arubanen. Gegevens over geboorteland laten de tweede generatie allochtonen achterwege. Een ander nadeel van gegevens over geboorteland is dat ze Nederlanders meetellen die in het buitenland geboren zijn omdat hun autochtone Nederlandse ouders toen in het buitenland woonden.

Aandeel mensen met andere nationaliteit in Nederland onder EU-gemiddelde

Gemiddeld heeft 6,2% van de inwoners van de EU-27-lidstaten een andere nationaliteit dan die van het land waar ze wonen (zie figuur 1). Nederland komt met 4,2% (waarvan 1,6% de nationaliteit van een ander EU-27 land heeft en 2,6% de nationaliteit van een land buiten de EU-27) iets onder het EU-gemiddelde uit. Het Nederlandse cijfer is onder meer laag doordat relatief veel Turken en Marokkanen de Nederlandse nationaliteit hebben gekregen. Vooral in de nieuwe lidstaten is het aandeel inwoners met een andere nationaliteit klein (behalve in Estland en Letland waar veel mensen met de nationaliteit van de Russische Federatie wonen). In de meeste oudere lidstaten woont gemiddeld een groter aandeel mensen met een andere nationaliteit. In Luxemburg, het centrum van EU-instituties, heeft 43% van de inwoners een andere nationaliteit (Eurostat, 2010).

Aandeel mensen met ander geboorteland in Nederland gemiddeld in EU

Met 10,9% is het aandeel mensen met een ander geboorteland in Nederland gemiddeld in de EU-27 (zie figuur 2). Luxemburg is het land met het grootste aandeel mensen (32%) met een ander geboorteland, gevolgd door Estland en Letland, waar het aandeel mensen uit de Russische Federatie groot is. In de meeste andere nieuwere lidstaten is het aandeel mensen met een ander geboorteland dan het land waar men woont juist laag (Eurostat, 2010).

Internationale cijfers niet volledig vergelijkbaar

Bij de cijfers moet worden opgemerkt dat ze niet volledig vergelijkbaar zijn voor alle EU-27 landen. Landen gebruiken soms verschillende definities en gegevensbronnen.

Figuur 1: EU-27 landen met het hoogste en het laagste percentage van de bevolking met een andere nationaliteit dan het land waar men woont, in 2008 (Eurostat, 2010).

Figuur 2: EU-27 landen ^a met het hoogste en het laagste percentage van de bevolking dat een ander geboorteland heeft dan het land waar men woont, in 2009 (Eurostat, 2010).

EU-27 landen a met het hoogste en het laagste percentage van de bevolking dat een ander geboorteland heeft dan het land waar men woont in 2009

^a Gegevens voor het EU-27 gemiddelde, België, Bulgarije, Cyprus, Hongarije en het Verenigd Koninkrijk ontbreken.

Bronnen en Literatuur

Bronnen

Eurostat. Statistische Database van de Europese Unie

Begrippen en afkortingen

Afkortingen

EU-27: De 27 landen die vanaf 1 januari 2007 de Europese Unie vormen.; België, Bulgarije, Cyprus, Denemarken, Duitsland, Estland, Finland, Frankrijk, Griekenland, Hongarije, Ierland, Italië, Letland, Litouwen, Luxemburg, Malta, Nederland, Oostenrijk, Polen, Portugal, Roemenië, Slovenië, Slowakije, Spanje, Tsjechië, Verenigd Koninkrijk, Zweden.

Definities

Allochtonen: Personen van wie ten minste één van de ouders in het buitenland is geboren.

Harbers MM (RIVM), Beer J de (NIDI). Etniciteit: Zijn er verschillen tussen Nederland en andere landen? In: Volksgezondheid Toekomst Verkenning, Nationaal Kompas Volksgezondheid. Bilthoven: RIVM, <http://www.nationaalkompas.nl> Nationaal Kompas Volksgezondheid\Bevolking\Etniciteit, 20 september 2010.